Khi sự chú tâm của bạn cắm rễ sâu sắc vào Phút Giây Hiện Tại, lúc đó trong bạn sẽ có một sự sáng suốt cao độ. Đang thở vào thị bạn biết là mình đang thở vào. Bạn chỉ nhận biết, nhưng không hề suy tư.
Vì thái độ đó làm cho bạn và những người chung quyanh bạn khổ sở. Rất nhiều người vẫn chẳng có hạnh phúc, tuy họ đang sống trong hôn nhân hay đang có mối quan hệ luyến ái. Đây chỉ là những khổ đau cũ còn sót lại từ quá khứ mà thôi.
Trong khi cư xử với người khác, bạn có thể phát hiện ở trong bạn một cảm giác ưu việt hoặc một mặc cảm thua thiệt rất vi tế đối với người kia không? Đó là khi bạn nhìn qua cặp mắt của tự ngã, bản ngã đó thường sống trong sự so sánh của chuyện được/mất, hơn/thua. Lúc đọc xong chương đầu tiên, tôi cảm thấy như vừa được đọc một bài kinh văn thâm diệu và linh cảm được năng lực chuyển hoá kỳ diệu của cuốn sách. (56) Tâm thức đồng nhất: Đó là phút igây khi trong ta không có sự phản biệt ta với người.
Điều này giải thích sự bận tâm về tương lai không thể cưỡng lại được của tự ngã. Hãy để ý những gi sẽ xảy ra khi bạn thôi không phê phán một kinh nghiệm nào đó mà bạn cho là “xấu”, thay vào đó bạn sẽ chấp nhận ở trong lòng, thầm nhủ rằng “Vâng, không sao cả” với sự việc đó và cho phép sự việc ấy được như thế. Hoặc khi bạn khoe với người khác về chức vụ, những điều bạn dadx thành công…trong đời.
(16) Bị trói buộc vào những những ngục tù của khái niệm của chính mình: Khi có một chuyện gì đó xảy ra, chúng ta cho sự việc ấy là như thế này hoặc như thế kia, điều này là một chuyện rất bình thường. Tự ngã của bạn rất cần có sự bất đồng với một cái gì đó hay một ai đó. Qua thói quen phê phán của lý trí và sự co rúm của tình cảm, bạn cảm thấy mình có một quan hệ phản kháng có tính chất cá nhận với người khác và với những biến cố, tình huống trong đời bạn.
Nhưng bạn hãy thực tập chấp nhận những gì bạn đang cảm thấy ở trong lòng. (69) Niềm an bình toát ra từ chỗ trống vắng ấy: Có thể nói rằng chỗ trống vắng ở trong tâm hồn mình chính là nơi phát ra tiếng gọi, gọi ta trở về với nguồn cội. Cái Đó cũng chính là tinh chất của tất cả những thiên hà và mỗi ngọn cỏ; của tất cả những bông hoa, cây cối; chim chóc và tất cả mọi vật thể khác.
Dòng suy tưởng không-có-chủ-đích, những lo sợ tiêu cực, vẩn vơ…của bạn có một quán tính rất mãnh liệt, chúng dễ dàng cuốn phăng bạn đi. (10) Tâm thức chưa-bị-trói-buộc: Là khả năng nhận thức nguyên sơ, rộng lớn, khoáng đạt ở trong mình. Đồng thời những điều tôi viết ra đây như một tiếng chuông gióng lên để cảnh giác tình trạng khẩn cấp về tâm linh của con người trong hoàn cảnh hiện nay.
Nói một cách khác: Bạn “dâng tặng tất cả khổ đau của bạn cho trời đất”. Khối khổ đau này cần thức ăn để tiếp tục sống còn. Những gì bạn đã chấp nhận hoàn toàn sẽ đem bạn đi vào trạng thái tĩnh lặng, ngay cả với những gì trước đây bạn đã không thể chấp nhận.
Nhưng trong thực tế, bạn chỉ làm mạnh thêm ảo tưởng về một cái Tôi ở trong mình (29), Lý trí của bạn rất sợ hãi khi phải đối diện với một điều gì nó không biết. Nhìn cho kỹ để thấy rằng mỗi thân cây, mỗi ngọn cỏ, chim chóc và muông thú…đều an nhiên với chính nó.
Vì đó là sự bắt đầu của việc chuyển đổi từ trạng thái suy nghĩ miên man, không có chủ đích sang trạng thái có mặt đầy ý thức với những gì đang xảy ra chung quanh bạn. (58) Nghiệp báo: Là hậu quả, là hoa trái rất tự nhiên và tất yếu của mỗi hành động, mỗi lời nói hay trong cách ta suy nghĩ trong quá khứ. Khi bạn càng có mặt sâu sắc trong Phút Giây Hiện Tại chừng nào, thì bạn càng cảm nhận được niềm vui rất đơn thuần nhưng rất sâu sắc của trạng thái an nhiên tự tại và sự thiêng liêng của mọi thứ trong đời sống.